Σκέψεις γύρω από τη μόδα…

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΜΟΔΑ?

Μόδα είναι η παροδική τάση έκφρασης τυποποιημένου τρόπου συμπεριφοράς ανάμεσα στα μέλη μιας κοινωνίας. Η λέξη προέρχεται από τη λατινική λέξη ‘’modus’’, που σημαίνει τρόπος. Η μόδα γίνεται τρόπος ζωής κι έκφρασης, που συνιστάται στην αποδοχή νέων ιδεών και τάσεων. Οι τάσεις της μόδας δεν αφορούν μόνο στην εμφάνιση ενός ανθρώπου αλλά πολύ περισσότερο αφορούν σ’ όλους τους τομείς δραστηριότητας, την ψυχαγωγία, την τέχνη, τη διακόσμηση, τη συμπεριφορά και τις αξίες.

Οι μόδες έρχονται και παρέρχονται αλλά κάποιες φορές αντέχουν στο χρόνο και ξεπερνούν το φράγμα του εφήμερου. Ωστόσο, ειδικά στη σημερινή εποχή οι τάσεις του συρμού γρήγορα ξεφτίζουν και ξεχνιούνται.

Η μόδα μπορεί να διακρίνεται από ποικιλία, έμπνευση και εναλλαγές. Μπορεί να υποδείξει καλόγουστες τάσεις ή να είναι κακόγουστη και στείρα. Είναι πάντως γεγονός ότι η μόδα είναι ο καθρέφτης της κοινωνίας που τη γεννά.

Επιπλέον, μόδα υπήρχε σε κάθε εποχή. Στη μινωική και μυκηναϊκή εποχή τα χρώματα ήταν έντονα, τα ρούχα φανταχτερά και τα κοσμήματα επιβλητικά. Στην Αναγέννηση οι ευγενείς υιοθετούσαν ενδυματολογικές επιλογές, που συνδύαζαν πολυτέλεια και κομψότητα. Στα χρόνια του Νεοελληνικού Διαφωτισμού η γαλλική κουλτούρα ήταν μόδα, ενώ η παρακολούθηση ήταν προνόμιο των λίγων κι αποτελούσε δείγμα οικονομικής και κοινωνικής δύναμης. Σήμερα, ωστόσο αποτελεί έκφραση όλων των τάξεων.

 

ΓΙΑΤΙ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΜΕ? 

Αρχικά, ισχυροί παράγοντες όπως η διαφήμιση, τα Μ.Μ.Ε., οι μονοπωλιακές και πολυεθνικές εταιρείες καθώς και επιχειρήσεις με ισχυρά οικονομικά συμφέροντα κατευθύνουν τα άτομα στην υιοθέτηση της μόδας με παραπλανητικούς μηχανισμούς και μεθοδεύσεις.  Επιπλέον η χαμηλή πνευματική στάθμη, η ελλιπής κοινωνική και πολιτική αγωγή, η απουσία ανθρωπιστικής παιδείας αλλά και η ναρκωμένη κριτική σκέψη εμποδίζουν την ανάπτυξη ισχυρών αντιστάσεων και την αξιολόγηση των επιταγών της μόδας. Επιπροσθέτως, η ξενομανία, είτε ως δημιουργική αφομοίωση, είτε ως δουλική αντιγραφή στοιχείων, και η αδιαφορία για την πολιτιστική κληρονομιά είναι παράγοντες που ωθούν στη μόδα. Επίσης, ας μην ξεχνάμε πως εξαιτίας του οικονομικού και πολιτιστικού ανταγωνισμού διαρκώς δημιουργούνται νέα δεδομένα, συνήθειες, τάσεις και ανάγκες που επιβάλλουν την υποταγή στη μόδα. Ακόμη, σημαντικός παράγοντας είναι και η τάση του ανθρώπου να ακολουθεί το «μοντέρνο» έτσι ώστε να νιώθει πως γίνεται αποδεκτός από το κοινωνικό σύνολο κι αναγνωρισμένο μέλος της ομάδας. Με αυτόν τον τρόπο αποτρέπει τον κίνδυνο της απόρριψης κι ευθυγραμμίζεται με τα πρότυπα που η κοινωνία προβάλλει και υιοθετούνται από το σύνολο. Σημαντικό θα ήταν επίσης να αναφέρουμε πως εφόσον ο άνθρωπος αποτελεί ον μιμητικό έχει έμφυτη την τάση για ανανέωση κι εκσυγχρονισμό σε κάθε πτυχή της ζωής του, γεγονός που τον κάνει να υιοθετεί νεωτεριστική συμπεριφορά με κατεύθυνση προς το καινούριο. Τέλος, αρκετές φορές τα άτομα ακολουθούν τη μόδα για λόγους επίδειξης πλούτου και αυτοπροβολής, φαινόμενο που γίνεται εντονότερο λόγω του υλικού υπερκαταναλωτισμού.

 

ΠΟΙΑ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ?

Η υιοθέτηση της μόδας επιφέρει και θετικά αλλά και αρνητικά αποτελέσματα.

Αρχίζοντας από τα θετικά της αποτελέσματα, η μόδα καταφέρνει να τονώνει την αγορά καθώς την εφοδιάζει με νέα, μεγαλύτερης ποικιλίας και καλύτερης ποιότητας προϊόντα επιτρέποντας τη δημιουργία και ανάπτυξη καινούριων επαγγελματικών κλάδων αλλά και ανυψώνοντας το βιοτικό επίπεδο. Στη συνέχεια ενισχύει την οικονομία του κράτους, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί μέσω διεθνούς διαφήμισης της χώρας. Απ’ ό,τι άλλωστε γνωρίζουμε όμως,  η μόδα χαρακτηρίζεται και ως πολιτιστικός οδηγός, αφού ενισχύει τα ιδιαίτερα στοιχεία που συγκροτούν τη φυσιογνωμία ενός λαού, αναπτύσσει την αισθητική του ανθρώπου, εκλεπτύνει τα συναισθήματα και καλλιεργεί την ψυχή, όταν βέβαια και εφόσον ο δέκτης τηρεί κριτική στάση και όταν τα προϊόντα είναι καλόγουστα. Συνοψίζοντας, τονώνει την αυτοπεποίθηση του ανθρώπου, τον ωθεί στην προσπάθεια οικονομικής και κοινωνικής ανέλιξης και τον καθιστά καλαίσθητο και φιλόκαλο.

Παρόλα αυτά, η μόδα αποτελεί ένα αμφιλεγόμενο ζήτημα καθώς επιφέρει και πολλαπλές  επιπτώσεις. Καταρχάς, πολλές φορές οδηγεί το άτομο στην υπερκατανάλωση και στη θεοποίηση των υλικών αγαθών. Το στρέφει  σε μορφές διασκέδασης που το  απομακρύνουν από την υγιή ψυχαγωγία και το οδηγούν στην οικονομική και ψυχοσωματική φθορά, ενώ τα κριτήρια του ταυτίζονται με τις επιταγές της. Επίσης μπορεί να αποπροσανατολίσει τον άνθρωπο έτσι ώστε να αναγάγει την εξωτερική εμφάνιση σε παράγοντα ευτυχίας και επιτυχίας αγνοώντας την εσωτερική ολοκλήρωση. Σε κάποιες περιπτώσεις αλλοτριώνει τον εαυτό του και τον τρόπο ζωής του, μετατρέποντάς τον σε επιφανειακό. Τέλος,  λειτουργεί ισοπεδωτικά και ολοκληρωτικά, προάγει τη μαζοποίηση, καθιστά την τέχνη τυποποιημένη, ενώ προβάλλει ως αρνητικό στοιχείο τη διαφορετικότητα και την πρωτοτυπία.

Τελειώνοντας θεωρώ ότι η μόδα πρέπει να καταλαμβάνει τη σωστή θέση στη ζωή μας. Με μέτρο και χωρίς υπερβολές να δεχόμαστε στοιχεία της τα οποία δεν μας απομακρύνουν από τον εαυτό μας και το προσωπικό μας γούστο γιατί   η μόδα απαιτεί αισθητική αγωγή και αυτογνωσία.

Δήμητρα Δούση- Ρασσιά ( Α2 Λυκείου)

Advertisements
This entry was published on Δεκέμβριος 7, 2011 at 10:34 ΜΜ and is filed under Αρχική Σελίδα. Bookmark the permalink. Follow any comments here with the RSS feed for this post.
Αρέσει σε %d bloggers: