ΜΜΕ και Δημοκρατία

untitledΤα ΜΜΕ, τόσο στην έντυπη όσο και στην ηλεκτρονική μορφή τους έχουν πλέον εισβάλλει για τα καλά στη ζωή όλων μας. Αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας• όλοι θα ανοίξουμε την τηλεόραση ή το ραδιόφωνο για να ακούσουμε τα τελευταία νέα όσον αφορά τη χώρα μας ή τον κόσμο γενικότερα, θα καταφύγουμε στο διαδίκτυο ώστε να αποκτήσουμε πρόσβαση σε αμέτρητες πηγές πληροφοριών τις οποίες θα έχουμε τη δυνατότητα να διασταυρώσουμε με σκοπό να καταλήξουμε σε μία όσο το δυνατόν περισσότερο γνήσια και έγκυρη είδηση. Πολλοί είναι ακόμη αυτοί που εμπιστεύονται, εν μέρει, την πληροφόρησή τους στον έντυπο τύπο. Δεν είναι λίγοι εκείνοι οι οποίοι υποστηρίζουν πως τα ΜΜΕ συμβάλλουν στη δημοκρατική λειτουργία μιας κοινωνίας. Είναι όμως πραγματικά έτσι;

Μιλώντας σε θεωρητικό επίπεδο, μέσω των ΜΜΕ μπορεί ο καθένας να εκφράζει ελεύθερα την άποψή του (εφόσον βέβαια δεν προσβάλλει με σκληρό ή χυδαίο τρόπο κάποιον άλλον) σχετικά με πολιτικά, κοινωνικά ή άλλα θέματα. Έτσι, τα μέλη μιας κοινωνίας είναι σε θέση να ακούν και να αξιολογούν πολλές διαφορετικές απόψεις. Χρησιμοποιώντας την κριτική τους σκέψη, μπορούν να παίρνουν και αυτοί θέση στα εν λόγω ζητήματα υιοθετώντας ορισμένες απόψεις, απορρίπτοντας κάποιες, ή τροποποιώντας άλλες. Σε μία τέτοια κατάσταση λοιπόν, θα μπορούσαμε κάλλιστα να πούμε πως τα ΜΜΕ έχουν θετική συμβολή στη δημοκρατική λειτουργία μιας κοινωνίας.

Δυστυχώς όμως, στις μέρες μας, τα ΜΜΕ αποτελούν πολλές φορές μέσο έκφρασης συγκεκριμένων πολιτικών θέσεων και πεποιθήσεων λόγω συμφερόντων. Άλλοτε αυτό συμβαίνει συμπολιτευτικά, ενώ άλλοτε αντιπολιτευτικά. Φυσικά κάτι τέτοιο δεν προωθεί το δημοκρατικό πολίτευμα αφού ο αποδέκτης λαμβάνει μηνύματα τα οποία δεν είναι γνήσια προϊόντα της γνώμης των δημοσιογράφων.

Εκτός βέβαια από την παρεμπόδιση της δημοκρατικής κοινωνίας, ένα τέτοιο φαινόμενο μειώνει και την εμπιστοσύνη των πολιτών στις ειδήσεις από τα μέσα αυτά. Αυτό συμβαίνει διότι πώς να ξέρει ποια απ´ όλες τις πηγές πληροφόρησης να εμπιστευθεί κάποιος, τη στιγμή που γνωρίζει ότι η κάθε εφημερίδα ή το κάθε τηλεοπτικό κανάλι προβάλλει τα τεκταινόμενα από την οπτική που συμφέρει τον κάθε εκδότη- παραγωγό;

Κλείνοντας, θα επιθυμούσα να αναφερθώ σε ένα πολύ πρόσφατο παράδειγμα που αποτελεί απόδειξη πως μάλλον τα ΜΜΕ και η ελευθερία του λόγου που θα έπρεπε να διακρίνει αυτά δε συμβάλλουν τόσο στη δημοκρατική λειτουργία μιας κοινωνίας∙ η τραγική τροπή των γεγονότων μετά τα σατυρικά σκίτσα της γαλλικής εφημερίδας Charlie Hebdo, αποτελεί τρανταχτό παράδειγμα πως ενώ οι σκιτσογράφοι εξέφρασαν την άποψή τους, έχοντας ως προστασία το σατυρικό περιβάλλον της εφημερίδας, δεν αντιμετωπίστηκαν με τρόπο δημοκρατικό. Μία ομάδα ανθρώπων που δε συμμεριζόταν την άποψη αυτή, αποφάσισε αντί απλά να την απορρίψει ή να εκφράσει τη δική της γνώμη με αντίστοιχο και πολιτισμένο τρόπο, να προβεί στην τρομοκρατική επίθεση στα γραφεία της εφημερίδας που κατέληξε στη δολοφονία των σκιτσογράφων. Ακόμη κι εάν το σκίτσο ήταν προσβλητικό για τη θρησκεία της ομάδας αυτής, η απάντηση δε δικαιολογείται και η αντίδρασή της δεν αποτελεί στοιχείο μιας δημοκρατικής κοινωνίας. Άρα καταλήγουμε στο συμπέρασμα πως από εδώ και στο εξής, αυτοί που δημοσιεύουν σε εφημερίδες, έχοντας βιώσει αυτή την κατάσταση , θα βάζουν κάποιο όριο και δεν θα εκφράζουν ολοκληρωμένα την άποψή τους, φοβούμενοι μία αντίστοιχη αντιμετώπιση.

Το κατά πόσο, λοιπόν, συμβάλλουν τα ΜΜΕ στην εύρυθμη λειτουργία της δημοκρατίας σε μία κοινωνία, εξαρτάται από πολλούς παράγοντες και άρα, δεν μπορεί κανείς να έχει μια σταθερή άποψη που να ισχύει για όλες τις περιπτώσεις. Πρέπει κάθε φορά να συνυπολογίζουμε τις επιμέρους λεπτομέρειες που είναι ικανές να ανατρέψουν κάθε ισχυρισμό σαν τον παραπάνω.

Ελπίδα Φλώρου, ΙΒ

Advertisements
This entry was published on Φεβρουαρίου 24, 2015 at 8:26 ΜΜ and is filed under Αρχική Σελίδα. Bookmark the permalink. Follow any comments here with the RSS feed for this post.
Αρέσει σε %d bloggers: